ST yükselmeli miyokard enfarktüsü (STEMI) nedir?
STEMI, çoğunlukla bir koroner damarın ani ve tam tıkanmasına bağlı, EKG’de kalıcı ST yükselmesiyle tanınan kalp krizi tablosudur. Kalp kası kaybını sınırlamak için tıkalı damarın mümkün olan en kısa sürede açılması hedeflenir. Tanı yalnızca ağrının niteliğine dayanmaz; EKG bulguları, klinik durum ve gerektiğinde ek derivasyonlar birlikte değerlendirilir. Tercih edilen yaklaşım uygun merkezde acil primer perkütan koroner girişimdir; merkeze erişim süresinin uzadığı özel koşullarda farklı reperfüzyon stratejileri değerlendirilebilir. Belirtilerin geçmesini beklemek veya araç kullanmak tehlikelidir.
Nasıl değerlendirilir?
Değerlendirme; yakınmanın başlangıcı ve seyri, eşlik eden hastalıklar, kullanılan ilaçlar, fizik muayene ve kişiye uygun testlerin birlikte yorumlanmasına dayanır. Tek bir belirti veya test sonucu klinik bağlamdan bağımsız biçimde tanı koydurmaz.
Tedavi ve izlem nasıl planlanır?
Tedavi altta yatan mekanizmaya, belirtilerin ağırlığına, kalp-damar riskine ve eşlik eden hastalıklara göre kişiselleştirilir. İlaçlar hekim önerisi olmadan başlanmamalı, bırakılmamalı veya değiştirilmemelidir.
Yeni başlayan veya uzayan göğüs baskısı; nefes darlığı, soğuk terleme, bulantı, bayılma ya da ani kötüleşmeyle birlikteyse kişi kendi aracıyla yola çıkmamalı ve 112 aranmalıdır.
Daha ileri bilgi
Bu başlık için seçilmiş güncel uluslararası yayın:
Acute coronary syndrome: diagnosis and treatment — PubMed, 2024 ↗
Bağlantı ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi PubMed kayıt sayfasını açar.