Kronik böbrek hastalığında kardiyovasküler hastalık nedir?
Kronik böbrek hastalığında kalp-damar riski yalnız hipertansiyon, diyabet ve kolesterol yüksekliğiyle açıklanmaz; albuminüri, sıvı yükü, anemi, mineral-kemik bozukluğu, damar kireçlenmesi ve kronik inflamasyon da katkıda bulunur. Böbrek işlevi azaldıkça koroner hastalık, kalp yetersizliği, ritim bozukluğu, kapak hastalığı ve ani ölüm riski artabilir. Değerlendirmede tahmini glomerüler filtrasyon hızı ile idrar albumin/kreatinin oranı birlikte ele alınır; kan basıncı, kilo, ödem ve ilaçlar düzenli izlenir. Tedavi kalp ve böbreği birlikte korumayı hedefler; dozlar böbrek işlevine göre ayarlanır ve bazı ilaçlar ile kontrastlı işlemler özel plan gerektirir. Tuz tüketimi, sigara ve fiziksel aktivite gibi değiştirilebilir riskler önemlidir. Hızlı kilo artışı, artan nefes darlığı, idrar azalması veya belirgin ödem gecikmeden değerlendirilmelidir.
Nasıl değerlendirilir?
Değerlendirme; yakınmanın başlangıcı ve seyri, eşlik eden hastalıklar, kullanılan ilaçlar, fizik muayene ve kişiye uygun testlerin birlikte yorumlanmasına dayanır. Tek bir belirti veya test sonucu klinik bağlamdan bağımsız biçimde tanı koydurmaz.
Tedavi ve izlem nasıl planlanır?
Tedavi altta yatan mekanizmaya, belirtilerin ağırlığına, kalp-damar riskine ve eşlik eden hastalıklara göre kişiselleştirilir. İlaçlar hekim önerisi olmadan başlanmamalı, bırakılmamalı veya değiştirilmemelidir.
Yeni başlayan veya uzayan göğüs baskısı; nefes darlığı, soğuk terleme, bulantı, bayılma ya da ani kötüleşmeyle birlikteyse kişi kendi aracıyla yola çıkmamalı ve 112 aranmalıdır.
Daha ileri bilgi
Bu başlık için seçilmiş güncel uluslararası yayın:
AHA scientific statement on cardiovascular-kidney-metabolic syndrome — PubMed ↗
Bağlantı ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi PubMed kayıt sayfasını açar.