Akut pulmoner emboli

Akut pulmoner emboli hakkında temel bilgiler

Akut pulmoner emboli, çoğunlukla bacak veya pelviste oluşan bir pıhtının akciğer damarlarına ulaşarak kan akımını engellemesidir. Ani nefes darlığı, nefesle artan göğüs ağrısı, çarpıntı, kanlı balgam, baş dönmesi veya bayılma görülebilir; bazen belirtiler daha siliktir. Tanı, klinik olasılık değerlendirmesiyle birlikte uygun hastada D-dimer, BT pulmoner anjiyografi, ultrason ve kalbin sağ tarafındaki yükü gösteren testlere dayanır. Tedavinin temeli kanama riski gözetilerek antikoagülasyondur. Dolaşımı bozulan yüksek riskli hastada pıhtı eritici tedavi, kateter girişimi veya cerrahi düşünülebilir. Tedavi seçimi yalnız pıhtının görüntüsüne değil, tansiyon, sağ kalp yükü, biyobelirteçler, eşlik eden hastalıklar ve kanama riskine göre yapılır. Hastane sonrası takipte tedavi süresi, tekrarlama riski ve kalıcı nefes darlığı değerlendirilir.

Nasıl değerlendirilir?

Ani nefes darlığı, nefesle artan göğüs ağrısı, bayılma veya kanlı balgam görülebilir; belirtiler tek başına tanı koydurmaz. Klinik olasılığa göre D-dimer ve uygun görüntüleme seçilir. Tansiyon, oksijen ve sağ kalbin etkilenmesi hastalığın ciddiyetini belirlemeye yardım eder.

Tedavi ve izlemde nelere dikkat edilir?

Tedavi pıhtılaşmayı azaltan ilaçları ve yüksek riskli seçilmiş kişilerde ileri girişimleri içerebilir. Tedavi süresi pıhtının nedeni, tekrar ve kanama riskiyle belirlenir. Kontrolde süren nefes darlığı ve hareket kısıtlılığı ayrıca araştırılır.

D-dimer yüksekliği kesin emboli mi gösterir?

Hayır. Enfeksiyon, gebelik ve başka durumlarda da yükselebilir. Test klinik olasılıkla birlikte kullanılır. Ani ağır nefes darlığı veya bayılmada laboratuvar sonucu beklemek yerine 112 aranmalıdır.