Travmatik aort yaralanması nedir?
Travmatik aort yaralanması çoğunlukla yüksek hızlı araç kazası, yüksekten düşme veya göğsün ani sıkışması gibi ciddi künt travmalar sonrasında gelişir. Aort duvarında küçük bir iç tabaka hasarından serbest yırtılmaya kadar farklı şiddette olabilir ve diğer ağır yaralanmalar belirtileri maskeleyebilir. Travma mekanizması ile klinik şüphe varsa BT anjiyografi temel tanı yöntemidir. İlk yaklaşım kanama ve diğer yaşamı tehdit eden yaralanmalarla birlikte yürütülür; uygun hastada kalp hızını ve kan basıncını kontrollü azaltmak aort duvarındaki yükü düşürür. Minimal yaralanmalar seri görüntülemeyle izlenebilirken yalancı anevrizma, aktif kaçak veya yırtılma onarım gerektirir. Anatomisi uygunsa torasik endovasküler aort onarımı açık cerrahiye göre sıklıkla tercih edilir; zamanlama eşlik eden beyin, karın ve ortopedik yaralanmalarla birlikte planlanır.
Nasıl değerlendirilir?
Değerlendirme; yakınmanın başlangıcı ve seyri, eşlik eden hastalıklar, kullanılan ilaçlar, fizik muayene ve kişiye uygun testlerin birlikte yorumlanmasına dayanır. Tek bir belirti veya test sonucu klinik bağlamdan bağımsız biçimde tanı koydurmaz.
Tedavi ve izlem nasıl planlanır?
Tedavi altta yatan mekanizmaya, belirtilerin ağırlığına, kalp-damar riskine ve eşlik eden hastalıklara göre kişiselleştirilir. İlaçlar hekim önerisi olmadan başlanmamalı, bırakılmamalı veya değiştirilmemelidir.
Yeni başlayan veya uzayan göğüs baskısı; nefes darlığı, soğuk terleme, bulantı, bayılma ya da ani kötüleşmeyle birlikteyse kişi kendi aracıyla yola çıkmamalı ve 112 aranmalıdır.
Daha ileri bilgi
Bu başlık için seçilmiş güncel uluslararası yayın:
2022 ACC/AHA Guideline for aortic disease — PubMed ↗
Bağlantı ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi PubMed kayıt sayfasını açar.